กระบวนการทำงานไม่ได้เริ่มต้นด้วยการถกเถียงปรัชญาศิลป์ที่ยิ่งใหญ่… มันเริ่มต้นด้วย “การจัดระเบียบ”
และนั่นคือสิ่งที่ทำให้เมฆคลั่งตายยิ่งกว่าการจ้องผ้าใบเปล่า
เช้าวันที่สองในสตูดิโอ, คีม มาถึงเวลาแปดนาฬิกาตรง… ไม่ขาด ไม่เกิน แม้แต่วินาทีเดียว เขายังสวมเสื้อเชิ้ตสีสะอาด… แต่ไม่ใช่สีขาวของเมื่อวาน เป็นสีฟ้าอ่อนที่เรียบกริบจนน่ารำคาญ
เมฆ, ซึ่งฟุบหลับคาโต๊ะร่างแบบอีกตามเคย, สะดุ้งตื่นเพราะเสียง… ไม่ใช่สิ… เพราะ “ความเงียบ” ที่เข้ามาแทนที่
คีมไม่ได้ทักทายเขาด้วยคำพูด เขากลับเดินตรงไปที่ชั้นวางสีของเมฆ… และเริ่มหยิบหลอดสีที่วางเกลื่อนกลาด, ปนเปื้อน, และถูกบีบจนบิดเบี้ยว… ขึ้นมา “จัดเรียง”
“เฮ้ย… นั่นมัน…” เมฆเปล่งเสียงแหบพร่าจากลำคอ “ไม่ต้อง… มันรกแบบนั้นแหละ ผมชิน”
คีมไม่หยุดมือ เขาเพียงแต่หันมาส่งสายตาที่ “ใส” เหมือนเดิมให้เมฆ “คุณจะหา ‘แก่นแท้’ ในความโกลาหลได้อย่างไรครับ? ความคิดที่ชัดเจน… มาจากสภาพแวดล้อมที่ชัดเจน”
พูดจบ เขาก็วางหลอดสีหลอดสุดท้ายลงบนชั้น
เมฆลุกขึ้นยืน กะจะโวยวาย… แต่แล้วก็ต้องชะงัก หลอดสีทั้งหมด… ถูกเรียงตาม “สเปกตรัม” ของวงจรสี จาก เรด ออกซ์ไซด์, แคดเมียม เยลโลว์, เวอร์ริเดียน, อัลตร้ามารีน… ไปจนถึง เพย์นส์ เกรย์ และ ไอวอรี่ แบล็ก มันถูกจัดเรียงอย่างสมบูรณ์แบบราวกับหน้าปกตำราเรียนทฤษฎีสี
“คุณ…” เมฆอ้าปากค้าง “…ทำบ้าอะไรของคุณน่ะ”
คีมเดินต่อไปที่โต๊ะที่เต็มไปด้วยดินสอและแท่งชาร์โคล เขาหยิบมีดคัตเตอร์ขึ้นมา… และเริ่มเหลาดินสอ EE ของเมฆทีละแท่ง… ทีละแท่ง… เมฆสาบานได้ว่า… ปลายดินสอทุกแท่งที่คีมเหลา… มันทำมุมองศาเท่ากันเป๊ะ
“นี่มันสตูดิโอศิลปะ” เมฆพูดเสียงลอดไรฟัน “ไม่ใช่ห้องแล็บวิทยาศาสตร์ ความโกลาหลมันคือส่วนหนึ่งของกระบวนการ… มันคืออารมณ์!”
คีมวางดินสอแท่งสุดท้ายลง เขาหันมาเผชิญหน้าเมฆเต็มตัว
“อารมณ์… หรือคือข้ออ้างของความเกียจคร้านครับ?”
คำพูดนั้น… มันเหมือนน้ำเย็นที่สาดเข้ามาในห้องอุ่น… มันทั้งตรงและไร้ซึ่งความปรานี เมฆกำหมัดแน่น… แต่เถียงไม่ออก “งานของคุณคือ ‘การสิ้นสุดของความรัก’ ” คีมพูดต่อ น้ำเสียงเรียบสนิท “คุณกำลังวิจัยถึง ‘การสิ้นสุด’… แต่คุณยังไม่ได้เริ่ม ‘การเริ่มต้น’ ที่ถูกต้องเลยด้วยซ้ำ”
ความเงียบที่น่าอึดอัดโรยตัวลงมา… มันคือความจริงที่เจ็บปวด
เมฆยอมแพ้ เขาทรุดตัวลงนั่งบนเก้าอี้เดิม “เออ… อยากทำห่าอะไรก็ทำเลย” เขากระแทกเสียง “อยากจัดอะไรก็จัด… แต่อย่ามายุ่งกับสมุดสเก็ตช์ของผมก็พอ”
“ผมไม่มีเจตคุณุ่ง… นอกจากคุณจะอนุญาต” คีมตอบ
“ไม่มีวัน”
“ครับ” คีมรับคำ “ถ้างั้น… เรามาเริ่ม ‘วิจัย’ กันเถอะครับ”
คีมลากเก้าอี้อีกตัวมานั่งฝั่งตรงข้ามโต๊ะร่างแบบ… ระยะห่างระหว่างพวกเขามีเพียงแผ่นไม้เก่าๆ ที่กั้นไว้ มันคือการเผชิญหน้าอย่างเป็นทางการ “ธีสิสของคุณ” คีมเริ่ม “คุณบอกว่ามันคือ ‘การสิ้นสุดของความรัก’… คุณเอาข้อมูลอ้างอิงมาจากไหน?”
เมฆรู้สึกเหมือนกำลังถูกอาจารย์ซักฟอก เขาชี้อย่างไม่ใส่ใจไปที่กองหนังสือกองหนึ่ง “ก็พวกนั้น… บทความ… สถิติการหย่าร้าง, ปรัชญาของนีทเช่ (Nietzsche), โชเปนเฮาเออร์ (Schopenhauer)… พวกที่บอกว่ารักแท้มันก็แค่เรื่องเพ้อฝัน”
คีมส่ายหน้าช้าๆ… เป็นการส่ายหน้าที่สุภาพ แต่ชัดเจนว่า “ไม่เห็นด้วย”
“นั่นไม่ใช่ ‘ความตาย’ ครับ” คีมพูด “นั่นคือ ‘ความกลัว’, ‘ความเจ็บปวด’, ‘ความเห็นแก่ตัว’… มันคือ ‘อาการข้างเคียง’ …ไม่ใช่ ‘สาเหตุ’ “ เมฆเลิกคิ้ว “โห… มาเป็นปรัชญาจ๋าเลยนะคุณ” เขาย้อนอย่างหัวเสีย “แล้วไอ้ ‘สาเหตุ’ ที่ว่าน่ะ มันคืออะไรวะ? คุณเคยมีความรักเหรอไง ถึงรู้ดีนัก”
คำถามนั้น… ทำให้คีมนิ่งไป
เป็นครั้งแรก… ที่เมฆเห็น “บางอย่าง” ในดวงตาคู่นั้น มันไม่ใช่ความรู้สึก… แต่เหมือน… “การประมวลผล” ดวงตาที่ใสเหมือนแก้วคู่นั้น หรี่ลงเล็กน้อย ราวกับกำลังค้นหาคำตอบจากคลังข้อมูลขนาดมหึมา
วินาทีนั้นยาวนานราวกับชั่วนิรันดร์…
” ‘ความรัก’ ” คีมเปล่งเสียงออกมาในที่สุด… แผ่วเบา แต่หนักแน่น “…คือ ‘กฎ’ พื้นฐานของการสร้างสรรพสิ่ง… สิ่งที่คุณกำลังค้นหา… คือ ‘การบิดเบือน’ กฎนั้นต่างหาก” เมฆขนลุกซู่… ไม่ใช่เพราะความกลัว แต่เพราะความแปลกประหลาด
ไอ้หมอนี่มันเป็นใครวะ?
“ผมไม่เข้าใจหรอก… ภาษาสูงๆ ของคุณน่ะ” เมฆปัดความรู้สึกนั้นทิ้ง เขาตัดสินใจทำในสิ่งที่เขาหวงแหนที่สุด… เพียงเพื่อจะ “เอาชนะ” บทสนทนานี้
เขาเอื้อมมือไปหยิบสมุดสเก็ตช์ปกแข็งสีดำเล่มที่เขาสั่งห้าม… แล้วโยนมันลงกลางโต๊ะ
ปึก! ฝุ่นชาร์โคลฟุ้งขึ้นเล็กน้อย
“อยากได้ ‘แก่นแท้’ ใช่ไหม?” เมฆจ้องคีมเขม็ง “อยากได้ ‘สาเหตุ’ ใช่ไหม?… งั้นคุณดูนี่… นี่คือสิ่งที่ผมฝันถึงทุกคืน… นี่คือ ‘ความจริง’ ของผม”
คีมมองสมุด… แล้วเงยหน้ามองเมฆ… เป็นเชิงขออนุญาต
เมฆพยักหน้า “เปิดเลย”
คีมยื่นมือที่สะอาดสะอ้านของเขาออกมา… และเปิดสมุดสเก็ตช์เล่มนั้นอย่างแผ่วเบา หน้ากระดาษถูกพลิกผ่าน… ภาพร่างของมือที่เหี่ยวย่น, ภาพรอยยิ้มที่ว่างเปล่า… จนกระทั่ง…
คีมหยุดกึก
มือของเขาหยุดนิ่ง… แข็งค้างอยู่บนหน้ากระดาษ เมฆโน้มตัวไปมองว่าคีมหยุดที่หน้าไหน… มันเป็นหน้าที่เต็มไปด้วยสเก็ตช์… ไม่ใช่ภาพคน… แต่เป็นสัญลักษณ์… สัญลักษณ์แปลกๆ ที่เมฆฝันถึง… เส้นสายที่บิดโค้ง, วงกลมที่มีขีดพาดผ่าน, ลายเส้นที่ดูคล้ายปีกที่หักสะบั้น…
มันคือสิ่งที่เมฆคิดว่าเป็น “อักษรรูนโบราณ” ที่เขาจินตนาการขึ้นเอง แต่ปฏิกิริยาของคีม… มันไม่ใช่ปฏิกิริยาของคนที่เห็นภาพร่างธรรมดา คีมไม่ได้หายใจ… เมฆเพิ่งสังเกตเห็น… ว่าชั่วขณะนั้น… คีมลืมหายใจ ดวงตาของเขาเบิกกว้างขึ้นเพียงเสี้ยวเดียว… แต่ความ “ใส” ในดวงตานั้นหายไป… ถูกแทนที่ด้วยบางสิ่งที่ลึกกว่านั้น… บางสิ่งที่เมฆอ่านไม่ออก…
มันคือ “ความตื่นตะลึง”
นิ้วของคีม… สั่นระริกเล็กน้อย… ค่อยๆ ไล้ไปตามเส้นสายของสัญลักษณ์หนึ่งบนกระดาษ… โดยไม่สัมผัส…
“คุณ…” คีมเปล่งเสียง… เสียงของเขาแหบพร่าไปเล็กน้อย “…คุณเห็นสิ่งนี้… ที่ไหน” “ในฝัน” เมฆตอบ “บอกแล้วไง… ฝันถึงมันมาหลายอาทิตย์แล้ว… มันคืออะไร? คุณรู้เหรอ?” คีมรีบชักมือกลับ… เขาสูดหายใจเข้าลึก… ราวกับเพิ่งโผล่พ้นน้ำ
เขากลับมาเป็นคนเดิม… แต่ไม่เหมือนเดิม… เมฆจับสังเกตได้ ความสงบเมื่อครู่… มันคือการ “ควบคุม” ไม่ใช่ “ความสงบ” ตามธรรมชาติ
“ไม่… ไม่รู้หรอก” คีมตอบ… และนี่คือครั้งแรกที่เมฆรู้สึกว่าคีมกำลัง “โกหก” “มัน… มันน่าสนใจ”
คีมพลิกหน้ากระดาษต่อไปอย่างรวดเร็ว… ราวกับไม่อยากให้เมฆจับจ้องเขาอีก
“มัน… อาจจะเกี่ยวข้องกับ ‘สัญลักษณ์วิทยา’ (Iconography)” คีมพูด เสียงกลับมาเรียบอีกครั้ง “บางที… ธีสิสของคุณ… อาจจะไม่ใช่เรื่องของ ‘ปรัชญา’… แต่เป็นเรื่องของ ‘ภาษาที่สูญหาย’ “
คีมเงยหน้าขึ้นสบตาเมฆ… แววตาที่ “ประมวลผล” กลับมาอีกครั้ง… แต่คราวนี้มันมี “เป้าหมาย” “คุณบอกว่าคุณฝันถึงมัน… รู้สึกยังไงตอนฝัน?” คีมถาม
“ก็… รู้สึกเหมือน… ร่วงหล่น” เมฆยักไหล่ “เหมือนสูญเสีย… เหมือนกำลังตามหาอะไรบางอย่าง… ก็แค่ฝันบ้าๆ” “ไม่” คีมสวนขึ้นมาทันที “มันไม่ใช่แค่ฝัน… นี่คือ ‘แก่นแท้’ ที่ผมพูดถึง”
คีมลุกขึ้นยืน… เดินไปหยิบดินสอที่เขาเพิ่งเหลาจนแหลมคม… กับกระดาษร่างแผ่นใหม่ เขากลับมานั่งลง… และเริ่ม “ร่าง” สัญลักษณ์ที่เขาเห็นในสมุดสเก็ตช์ของเมฆ… เป็นไปไม่ได้… เมฆคิด
คีมร่างสัญลักษณ์เหล่านั้น… ได้อย่าง “แม่นยำ” … ราวกับว่าเขาไม่ได้เพิ่งเห็นมันครั้งแรก… แต่ราวกับว่าเขา “รู้จัก” มันมาทั้งชีวิต
“เราจะเริ่มกันใหม่” คีมพูด… และครั้งนี้… มันไม่ใช่คำขอ… แต่เหมือน “คำสั่ง”
“ธีสิสของคุณ… จะไม่ชื่อ ‘การสิ้นสุดของความรัก’ อีกต่อไป”
คีมวางดินสอลง… แล้วจ้องมองเมฆ…
“แต่มันคือ ‘มรดกที่หลับใหล’ “
